หมากรุกไทย มีแหล่งที่มามาจากไหน?

ผมเชื่อว่าไม่มีเกมไหนที่เราจะสนุกได้เท่ากับการเล่นหมากรุก มันเป็นเกมที่สามารถเล่นได้ทุกที่ และมีประวัติศาสตร์ยาวนานมากในอดีต ไม่ว่าจะเป็นชาติไหนก็ต่างมีเกมหมากรุกเป็นของตัวเอง ก่อนที่จะมีเกมหมากรุกสากลที่นำมาแข่งขันกันในระดับโลก สำหรับประเทศไทยก็มีเกมหมากรุกเป็นของตัวเองเช่นกัน แต่หลายคนอาจยังไม่รู้ว่ามันมีความเป็นมาอย่างไร วันนี้เราจะพาไปไขปริศนาจุดกำเนิดของ ‘หมากรุกไทย’ ว่ามันมีต้นกำเนิดมาจากที่ไหนกันแน่ ประวัติของหมากรุกย้อนหลังไปเกือบ 1,500 ปี มันเป็นเกมที่มีต้นกำเนิดในอินเดียตอนเหนือในคริสต์ศตวรรษที่ 6 และแพร่กระจายไปยังเปอร์เซีย เมื่อชาวอาหรับพิชิตเปอร์เซียหมากรุกก็ถูกนำไปเล่นโดยชาวมุสลิมทั่วโลก หลังจากชาวมัวร์ยึดครองสเปนมันก็ยิ่งได้รับความนิยมอย่างแพร่หลายในทวีปยุโรป โดยเฉพาะทางตอน แต่ในช่วงแรกๆ ของรัสเซียเกมนี้มีต้นกำเนิดมาจาก Khanates (ดินแดนมุสลิม) ทางใต้โดยตรง ส่วนคำถามที่ว่าประเทศไทยเริ่มมีการเล่นหมากรุนกันตั้งแต่เมื่อไหร่นั้น ปัจจุบันนี้เราเองก็ยังหาคำตอบที่ชัดเจนกันไม่ได้ เพราะไม่มีหลักฐานหรือแหล่งข้อมูลที่น่าเชื่อถือใด จะช่วยยืนเราได้ถึงการเข้ามาของหมากรุกในประเทศไทย แต่คนส่วนใหญ่มีข้อสันนิฐานอยู่ 2 ข้อ ว่ามันอาจจะมาจากคนอินเดีย หรือไม่ก็มาจากคนประเทศจีน ซึ่งทั้งสองประเทศนี้ต่างทำการค้ากับไทยมายาวนานกว่าหลายร้อยปี ทำให้พ่อค้าเหล่านี้อาจนำหมากรุกเข้ามานำเสนอในประเทศไทยด้วย เราเชื่อว่าต้นแบบของหมากรุกไทยคือ ‘จตุรงค์’ เป็นหมากรุกของคนอินเดียที่เริ่มเล่นกันมาตั้งแต่เมื่อหลายร้อยปีก่อน หลักฐานที่ชี้ให้เราเห็นว่ามันมีความเป็นไปได้ คือตามการบันทึกของพระยาลิไทยที่ได้เรียนรู้ศาสตร์จตุรงค์ เพื่อใช้เป็นการศึกษาการปกครองบ้านเมือง และศึกษากลยุทธ์ในการทำสงคราม จนกระทั่งในปี 2509 ได้มีการขุดพบตัวหมากรุกในเมืองสุโขทัย เป็นตัวหมากที่ทำขึ้นจากดินเผา มีสีเขียว กับ สีขาว และสีน้ำตาล นักวิชาการเชื่อกันว่าคนไทยเล่นหมากรุกกันมาตั้งแต่สมัยพุทธศตวรรษที่ 17 กันแล้ว เพราะเป็นช่วงแรกที่เริ่มมีการใช้เตาเผาเครื่องเคลือบเป็นครั้งแรกๆ ในสมัยนั้น […]

กฎกติกาที่ควรรู้เกี่ยวกับหมากรุกสากล

การแข่งขันหมากรุกสากลส่วนใหญ่เป็นไปตามกฎทั่วไป กฎเหล่านี้ไม่จำเป็นต้องปฏิบัติตามเมื่อเราเล่นเกมที่บ้านหรือออนไลน์ แต่กฎเหล่านี้จะต้องปฏิบัติตามโดยผู้เล่นหมากรุกทัวร์นาเมนต์ สำหรับคนที่อยากหาความผ่อนคลายที่บ้าน สามารถซื้อหมากรุนธรรมดามาเล่นโดยไม่ต้องกังวลเรื่องกฎที่จุกจิก แต่ถ้าอยากรู้เรื่องหมากรุกสากลให้มากขึ้น วันนี้เราได้รวบรวมจุดหรือกฎที่สำคัญที่สุดไว้ด้วยกันในเกมหมากรุกทัวร์นาเมนต์ ซึ่งจะอธิบายความเข้าใจผิดเกี่ยวกับการเล่นทัวร์นาเมนต์ และจะอธิบายกฎบางอย่างที่เกี่ยวข้องกับการแข่งขันหมากรุกโดยเฉพาะให้หลายคนได้ทราบกัน กฎหมากรุกสากล 7 ข้อ 1.จับแล้วต้องเดิน หมายความว่าถ้าผู้เล่นจับตัวหมากของตัวเองแล้ว เขาจะต้องเดินหมากตัวนั้นทันที ถ้าผู้เล่นต้องการจัดระเบียบตัวหมากให้อยู่ในความเรียบร้อย จะต้องประกาศความตั้งใจให้กรรมการทราบก่อน ด้วยการกล่าวว่า ‘adjust’ โดยผู้เล่นจะต้องไม่สัมผัสชิ้นส่วนหมากรุกและกระดานหมากรุกยกเว้นในระหว่างการเล่น 2.การจับเวลา จุดประสงค์คือเพื่อติดตามเวลาทั้งหมดที่ผู้เล่นแต่ละคนใช้สำหรับการเดินหมากรุก ผู้เล่นอาจใช้เวลามากขึ้นหรือน้อยลงในการเคลื่อนไหวของแต่ละบุคคล แต่ถ้าผู้เล่นคนใดคนหนึ่งกินเวลาเกินกว่าเวลาที่มีทั้งหมด ผู้เล่นคนนั้นจะถูกปรับแพ้ไปเลย กฎสำคัญอีกข้อหนึ่งคือหากผู้เล่นหมดเวลา ฝ่ายตรงข้ามจะต้องชี้ให้เห็นและหากไม่มีใครสังเกตเห็นการเล่นจะดำเนินต่อไป นาฬิกาหมากรุกเป็นสองนาฬิกาสองตัวที่แยกจากกัน ซึ่งทำงานเป็นอิสระจากกัน สำหรับผู้เล่นที่ไม่เคยใช้มาก่อนจึงมีความสำคัญที่ผู้เล่นควรรู้วิธีใช้นาฬิกาเหล่านี้ เมื่อกดปุ่มด้านใดด้านหนึ่งนาฬิกาของผู้เล่นคนนั้นจะหยุด และนาฬิกาของผู้เล่นคนอื่นจะเริ่มขึ้น 3.บันทึกการเดิน ในการแข่งขันหมากรุกมันเป็นข้อบังคับสำหรับทั้งผู้เล่นหมากรุกในการบันทึกการเคลื่อนไหวของพวกเขา ผู้เล่นหมากรุกแต่ละคนจะต้องบันทึกการเคลื่อนไหวของหมากรุก สำหรับผู้เริ่มต้นที่ต้องการฝึกเล่นหมากรุกด้วยกฎทัวร์นาเมนต์ เราแนะนำชิ้นหมากรุกพลาสติกพร้อมกระดานหมากรุกพร้อมสัญลักษณ์เพื่อให้ง่ายต่อการเห็นพิกัด เพื่อใช้บันทึกการเคลื่อนไหวของพวกเขา เมื่อเกมจบลงผู้เล่นทั้งสองจะต้องลงชื่อในใบบันทึกคะแนน ก่อนทำการส่งมอบให้กับผู้จัดหากมีการขอให้ทำเช่นนั้น หลีกเลี่ยงการบันทึกการเคลื่อนไหวในที่ไม่เป็นระเบียบ หรือเกมหมากรุกอย่างรวดเร็วชนิดใดก็ได้เพราะนั่นจะทำให้เวลาในการคิดที่สำคัญของผู้เล่นหมดไป 4.ห้ามมีการรบกวน เมื่อเกมอยู่ในระหว่างดำเนินการไม่อนุญาตให้บุคคลที่สามเข้าไปแทรกแซงในเกม หากคุณเข้าร่วมทัวร์นาเมนต์หมากรุกคุณจะได้รับอนุญาตให้เดินเล่นในบริเวณโต๊ะ ถ้าหากคุณทำอย่างเงียบๆ คุณไม่ได้รับอนุญาตให้ชี้คำแนะนำใด  กับผู้เล่นเกี่ยวกับเกมของพวกเขา หากคุณทำเช่นนั้นจะถือว่าเป็นการละเมิดกฎ และผู้เล่นไม่ได้รับอนุญาตให้ขอความช่วยเหลือจากผู้ชมหรือบุคคลอื่นใด 5.เดินผิดกติกา หากผู้เล่นหมากรุกเคลื่อนตัวหมากโดยผิดกติกา ผู้ตัดสินจะให้เวลาพิเศษ 2 นาทีแก่ผู้เล่นฝ่ายตรงข้าม […]

Garry-Kimovich-Kasparov

หมากรุกสากล Garry Kimovich Kasparov

ถ้าพูดถึงการเล่น ‘หมากรุก’ ในประเทศไทยหลายๆ คนต่างก็ชื่นชอบเกมกระดานประเภทนี้กันเป็นอย่างดี หากแต่หลายๆคนก็เล่นเพื่อความผ่อนคลาย หรือเล่นเป็นงานอดิเรกเท่านั้น แต่สำหรับในต่างประเทศแล้ว หมากรุกก็ถือว่าเป็นอีกหนึ่งกีฬาอันมีความน่าสนใจ ซึ่งต้องใช้ทักษะส่วนตัว และประสบการณ์การฝึกฝนอย่างโชกโชน จนกระทั่งก่อเกิดอาชีพนักเล่นหมากรุกระดับมืออาชีพขึ้นมา วันนี้เราจะพาคุณผู้อ่านไปทำความรู้จักกับนักเล่นหมากรุกท่านหนึ่งซึ่งมีความโดดเด่นระดับโลกเลยทีเดียว ‘Garry Kimovich Kasparov’ นักหมากรุกระดับตำนาน ‘Garry Kimovich Kasparov’ เขาเกิดวันที่ 13 เมษายน ค.ศ. 1963 โดยเขาเป็นหนึ่งในผู้เล่นหมากรุกที่มีความยิ่งใหญ่ที่สุดตลอดกาล เริ่มตั้งแต่ปี 1986 จนถึงเกษียณอายุในปี 2005 ‘Kasparov’ ได้ครองอันดับ 1 ของโลก จากผู้เล่นระดับมืออาชีพ 225 เป็นเวลา 228 เดือน อันดับสูงสุดของเขาอยู่ที่ 2851 และได้รับประสบผลความสำเร็จในปี 1999 ต่อมาสถิติสูงสุดนี้ ถูกแซงโดย Magnus Carlsen ในปี 2013 Kasparov ยังเก็บบันทึกสำหรับชัยชนะการแข่งขันระดับมืออาชีพติดต่อกันในรางวัล Chess Oscars ย้อนไปในวัยเยาว์ ‘Kasparov’ เป็นแชมป์หมากรุกโลกอายุน้อยที่สุดที่เคยมีมาในปี […]

Fabiano-Caruana

หมากรุกมหัศจรรย์ Fabiano Caruana นักเล่นอันดับหนึ่ง

ถ้าพูดถึง ‘หมากรุก’ หลายๆ คนคงรู้จักกันดี ในฐานะเกมกระดานประเภทหนึ่ง โดยผู้เล่นจำเป็นต้องใช้ทักษะ ในการชิงไหว ชิงพริบกันอย่างเชือดเฉือน ด้วยการใช้กลยุทธ์โค่นตัวขุนของฝ่ายตรงข้ามให้จงได้ ซึ่งผู้เล่นระดับเซียนนั้นจะมีบางอย่างเหนือกว่าคนทั่วไป ดังเช่นคนที่เราจะมาแนะนำให้คุณผู้อ่านได้รู้จักกันในวันนี้…  Fabiano Luigi Caruana  – Grand Master หมากรุกอายุน้อยสุดในโลก Fabiano เกิดมาโดยถือ 2 สัญชาติ ได้แก่… อเมริกัน-อิตาลี เขาได้รับการยกย่องพร้อมมอบตำแหน่งให้เป็น Grand Master ตั้งแต่ปี 2007 ณ ตอนนั้นเขายังมีอายุเพียง 14 ปีเท่านั้น เรียกได้ว่ามีอายุน้อยที่สุดในประวัติศาสตร์เลยทีเดียว ปัจจุบันสมาพันธ์หมากรุกโลกจัดให้เขาอยู่อันดับ 8 ของโลก ประวัติของ Fabiano Luigi Caruana  Fabiano Luigi Caruana เกิดวันที่ 30 กรกฎาคม 1992 เขาเป็นปรมาจารย์หมากรุกอิตาลี – อเมริกัน เขาได้รับการยกย่องให้เป็นอัจฉริยะหมากรุกในตอนมีอายุ 14 ปี 11 […]